พาสปอร์ตคือเอกสารเดินทางที่สำคัญที่สุดของทุกคนที่ต้องเดินทางต่างประเทศ ไม่ว่าจะเดินทางด้วยเหตุผลใดก็ตาม ท่องเที่ยว ทำงาน พบครอบครัว หรือเปลี่ยนเครื่อง พาสปอร์ตต้องอยู่ในสภาพสมบูรณ์ เพราะด่านตรวจคนเข้าเมืองจะใช้เอกสารเล่มนี้ยืนยันตัวตนคุณตลอดทุกขั้นตอน ตั้งแต่สนามบินต้นทางจนถึงปลายทาง และถ้าพาสปอร์ตอยู่ในสภาพ “ชำรุด” แม้เพียงเล็กน้อย อาจทำให้คุณถูกปฏิเสธการเดินทางได้ทันที หลายคนไม่รู้ว่าพาสปอร์ตที่ดูเหมือนยังใช้ได้ แต่มีร่องรอยเสียหายเพียงเล็กน้อย ก็อาจทำให้การเดินทางต้องหยุดชะงักแบบไม่ทันตั้งตัว บทความนี้จะช่วยให้คุณเข้าใจว่า พาสปอร์ตแบบไหนถือว่าชำรุด ใช้เดินทางไม่ได้ และต้องทำเล่มใหม่ทันที เพื่อป้องกันปัญหาที่อาจเกิดขึ้นก่อนหรือระหว่างการเดินทางจริง 10 ประเภทพาสปอร์ตชำรุด ที่ใช้เดินทางไม่ได้ 1. พาสปอร์ตเปียก โดนน้ำ หรือกระดาษบวมจากความชื้น กระดาษบวมเป็นคลื่น หน้าแรกโค้งงอจนดูไม่เรียบ มีคราบน้ำ หรือหมึกซีด เลอะจนข้อมูลไม่ชัด ซึ่งจะส่งผลให้กระทบต่อระบบสแกน ถือว่าชำรุดทันที แม้จะรีดแห้งแล้วก็ไม่ทำให้เล่มกลับสภาพเดิมได้ 100% 2. หน้าเล่มฉีก ขาด หลุด แม้จะเล็กน้อยแค่ไหนก็ตาม เพราะพาสปอร์ตไม่ควรมีการฉีกขาดแม้แต่นิดเดียว เสี่ยงต่อการถูกตีความว่าเป็นความพยายามดัดแปลงเอกสาร จุดที่ต้องระวังเป็นพิเศษคือ มุมหน้าแรกขาด หน้าใดหน้าหนึ่งหลุดออกจากสัน หรือหน้าประทับตราการเดินทางฉีก รวมไปถึงหากหน้าเล่มไม่ครบ ถือว่าใช้ไม่ได้ทันที 3. ข้อมูลสำคัญบนหน้าแรกเลือนหรืออ่านไม่ออก เนื่องจากหน้าแรกของพาสปอร์ตเป็นข้อมูลที่ใช้ยืนยันตัวตนโดยตรง หากข้อมูลใดข้อมูลหนึ่งไม่ครบหรืออ่านไม่ชัด การเดินทางจะมีความเสี่ยงทันที ส่วนนี้รวมไปถึงหมึกซีดจนอ่านไม่ได้ หรือรูปเสียหายจนดูไม่เหมือนตัวจริง รวมแล้วถือว่า “หมดสภาพ” ต้องทำใหม่ 4. สันเล่มแตก เส้นเย็บหลุด หรือหน้าแยกออกเป็นแผ่น พาสปอร์ตที่หน้าเล่มหลุดออกมา แม้เพียงหน้าเดียว ถือว่ามีความเสียหายรุนแรง เพราะอาจถูกตีความว่าเป็นความพยายามเปิดเล่มเพื่อสลับหน้า หรือแก้ไขข้อมูล กรณีนี้ ตม. ของหลายประเทศจะไม่อนุญาตให้ผ่านด่านเด็ดขาด 5. ชิปพาสปอร์ตเสีย สแกนไม่อ่าน หรือมีปัญหาในการอ่านข้อมูล พาสปอร์ตไทยในปัจจุบันเป็นแบบ e-Passport ซึ่งมีชิปเก็บข้อมูลชีวมิติ หากชิปเสีย ไม่ว่าจะจากความร้อน การกดทับ การงอ จนตัวชิปแตก อาจทำให้เครื่องอ่านข้อมูลไม่ได้ หากชิปไม่ทำงาน พาสปอร์ตถือว่าใช้ไม่ได้ทันที ต้องทำเล่มใหม่อย่างเดียว 6. มีรอยเปื้อน คราบ หรือหมึกบังข้อมูลสำคัญ ไม่ว่าจะเป็นกาแฟ น้ำหอม น้ำมัน หมึกปากกา หรือครีมใดๆ ถ้าทำให้ข้อมูลบนพาสปอร์ตอ่านไม่ออก ถือว่าเป็นพาสปอร์ตชำรุดเช่นกัน 7. พาสปอร์ตงอ บิดเบี้ยว หรือผิดรูปจนสแกนไม่ได้ คล้ายข้อ 5 แต่บางครั้งมันสแกนไม่ผ่านแม้ชิปไม่ได้มีปัญหาเพราะรูปเล่มงอ หรือมีเหตุอื่นที่ทำให้เครื่องสแกนอ่านข้อมูลไม่ได้ ซึ่งถ้าจนแล้วจนรอดก็สแกนไม่ผ่านก็อาจถูกปฏิเสธการเดินทาง 8. มีการเขียน ขีดฆ่า หรือแปะสติกเกอร์บนพาสปอร์ต พาสปอร์ตถือเป็นเอกสารประจำตัวที่สำคัญมาก ห้ามขีดเขียนเล่น ควรเก็บไว้ให้ห่างมือเด็กๆ ห้ามติดสติกเกอร์ รวมถึงเทปกาวเพื่อซ่อมแซมรอยฉีก หากมีรอยฉีกขาดแนะนำให้ทำใหม่เลย 9. รูปถ่ายเสียหาย ซีด หรือถูกคราบบังใบหน้า รูปถ่ายคือส่วนหนึ่งของการระบุตัวตน หากรูปเสียหายจนไม่สามารถยืนยันได้ว่าเป็นบุคคลเดียวกัน เจ้าหน้าที่จะไม่อนุญาตให้ผ่านด่าน แม้จะไม่ได้ชำรุดทั้งเล่ม แต่ถ้ารูปไม่ชัด เท่ากับ ใช้ไม่ได้ 10. พาสปอร์ตมีเชื้อรา อับชื้น หรือเสื่อมสภาพมาก หากพาสปอร์ตไม่ได้ถูกเก็บในที่แห้ง อาจเกิดเชื้อราเป็นจุดๆ บนหน้าเล่ม ซึ่งจะทำให้ข้อมูลไม่ชัดเจน บางครั้งยังทำให้กระดาษเปื่อยจนเสี่ยงที่จะฉีกได้ง่าย พาสปอร์ตที่เสื่อมสภาพมากๆ เช่น กระดาษเปื่อยขอบกรอบ หรือมีกลิ่นอับแรง ก็ถือว่าเป็นเอกสารที่หมดอายุการใช้งาน แม้ข้อมูลยังอ่านได้ก็ตาม สถานการณ์ที่ “ยังถือว่าใช้ได้” คือแม้พาสปอร์ตดูเก่า แม้พาสปอร์ตจะมีร่องรอยจากการใช้งานบ้าง แต่ถ้าไม่ได้กระทบข้อมูลสำคัญและตัวเล่มยังแข็งแรง ก็ยังสามารถใช้เดินทางได้ อย่างไรก็ตาม ก่อนเดินทางทุกครั้งควรตรวจสอบอย่างละเอียดเพื่อความปลอดภัย ถ้าพาสปอร์ตชำรุด ต้องทำอย่างไร? 1. ทำเล่มใหม่ทันที: พาสปอร์ตที่ชำรุดไม่สามารถซ่อมหรือแก้ไขได้ ต้องออกเล่มใหม่เท่านั้น 2. นำเล่มเก่าไปยื่นคืน: เมื่อทำพาสปอร์ตใหม่ เจ้าหน้าที่จะเก็บเล่มเก่าไว้ และระบุว่าเป็นเล่มที่ชำรุดเพื่อป้องกันการนำไปใช้ผิดวัตถุประสงค์ 3. เลือกทำปกติหรือแบบด่วน: ในไทยมีบริการทำพาสปอร์ตแบบด่วน 1 วัน (มีค่าธรรมเนียมเพิ่ม) สำหรับคนที่ต้องเดินทางเร็ว 4. ถ้าพาสปอร์ตชำรุดในต่างประเทศ: สามารถติดต่อสถานเอกอัครราชทูตหรือกงสุลไทยใกล้ที่สุด เพื่อขอทำหนังสือเดินทางใหม่ หรือ “หนังสือเดินทางชั่วคราว” (Emergency Passport) เพื่อใช้เดินทางกลับไทยหรือต่อเครื่องได้ พาสปอร์ตเป็นเอกสารที่ดูเหมือนเรียบง่าย แต่จริง ๆ แล้วต้องอยู่ในสภาพสมบูรณ์ที่สุดจึงจะใช้เดินทางได้ ความเสียหายเล็ก ๆ น้อย ๆ เช่น มุมฉีกเล็กน้อย เล่มงอ หรือคราบหมึกเพียงจุดเดียว ก็อาจทำให้เจ้าหน้าที่ปฏิเสธการเดินทางได้ เพื่อความมั่นใจ ควรตรวจพาสปอร์ตของตนเองล่วงหน้าอย่างน้อยหลายวันก่อนเดินทาง สุดท้ายถ้าชอบบทความนี้ก็แชร์ออกไปได้เลยนะคะ หรืออยากจะติดตามเรื่องราวอื่นๆ ของเรา ก็สามารถติดตามได้ที่ X - Artinime ได้เลยค่ะ https://x.com/supamas_kpr/status/1986331727611240758?s=20 ขอบคุณภาพจาก Freepik - ภาพที่ 1,2, 3 และภาพปก ภาพประกอบที่ 3-4 โดยหญิงเถื่อน อยากไปเที่ยวไหนหรือเปล่า? หาข้อมูลที่เที่ยวสุดปังได้ที่ App TrueID โหลดเลย ฟรี !