ประเทศใหม่ใกล้ฉัน? กอทูเล สาธารณรัฐใหม่ติดชายแดนไทย

     กลายเป็นประเด็นร้อนรับต้นปี 2026 เมื่อมีการประกาศสถาปนาประเทศใหม่ข้างๆ ประเทศไทย ในชื่อ "สาธารณรัฐกอทูเล" (Republic of Kawthoolei) บริเวณพื้นที่ชายแดนเพื่อนบ้านเรานี่เอง วันนี้เราจะพาทุกคนไปส่องกันว่ากอทูเล คือที่ไหน? มีที่มาอย่างไร? และสถานะตอนนี้เป็นอย่างไรบ้าง มาหาคำตอบกันครับ

• กอทูเล เป็นประเทศแล้วหรือยัง? ต้องทำอะไรถึงจะเป็นรัฐอย่างสมบูรณ์

ประเทศใหม่ใกล้ฉัน? กอทูเล สาธารณรัฐใหม่ติดชายแดนไทย

     ที่จริงแล้วชื่อของ "กอทูเล" (Kawthoolei) ไม่ใช่ชื่อใหม่ แต่เป็นชื่อที่ชาวกะเหรี่ยง (Karen) ใช้เรียกดินแดนในอุดมคติหรือ "แผ่นดินที่ปราศจากมลทิน" มาอย่างยาวนาน

     ถึงอย่างนั้น ความหมายที่แท้จริงของกอทูเลยังคงเป็นที่ถกเถียงกันอยู่ แม้กระทั่งในกลุ่มชาวกะเหรี่ยงเองก็ตาม

     ตามภูมิศาสตร์แล้ว พื้นที่ที่ถูกอ้างถึงจะครอบคลุมส่วนหนึ่งของ รัฐกะเหรี่ยง (Kayin State) ในเมียนมา และอาจรวมไปถึงพื้นที่บางส่วนของรัฐมอญ พะโค และภาคอิรวดี ซึ่งเป็นพื้นที่ที่มีชาวกะเหรี่ยงอาศัยอยู่หนาแน่น โดยจุดที่ประกาศสถาปนานั้นอยู่ใกล้กับแนวชายแดนไทย ฝั่ง อ.อุ้มผาง และ อ.แม่สอด จังหวัดตาก นั่นเองครับ

จุดเริ่มต้นของสาธารณรัฐกอทูเล

     เมื่อช่วงต้นเดือนมกราคม 2026 กลุ่มกองกำลัง Kawthoolei Army (KTLA) นำโดย นายพลเนอดา เมียะ (Gen. Nerdah Mya) ลูกชายของอดีตผู้นำระดับตำนานอย่าง "โบ เมียะ" ได้ออกมาประกาศจัดตั้งรัฐบาลชั่วคราว และสถาปนา "สาธารณรัฐกอทูเล" อย่างเป็นทางการ โดยประกาศตัวเป็นประธานาธิบดี และตั้งคณะรัฐมนตรี วางแผนออก "บัตรประชาชนกะเหรี่ยง" ให้กับประชากรในพื้นที่ ชูนโยบายการปกครองแบบประชาธิปไตย และระบบตลาดเสรี โดยมีเป้าหมายคือการแยกตัวเป็นเอกราชจากรัฐบาลเมียนมา

     รัฐบาลสาธารณรัฐกอทูเลกล่าวในแถลงการณ์ ระบุอ้างอิงถึงปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน รวมถึงอนุสัญญาระหว่างประเทศว่าด้วยสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง และอนุสัญญาว่าด้วยสิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรมว่า ประชาชนแห่งรัฐสาธารณรัฐกอทูเลจำเป็นต้องดำเนินการครั้งสำคัญนี้เนื่องจากพวกเขาถูกกดขี่ข่มเหงถูกเลือกปฏิบัติในทุกด้านของชีวิต และต้องเผชิญกับสงครามฆ่าล้างเผ่าพันธุ์อย่างเย็นชามานานเป็นเวลา 77 ปี เริ่มตั้งแต่ปี 1949 นับจากนั้น 1 ปี หลังจากการได้รับเอกราชของประเทศหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 โดยผู้ปกครองทางทหารเมียนมา หรือผู้เผด็จการได้ยึดมั่นในความเหนือกว่าทางเชื้อชาติ

     สิ่งที่ต้องจับตาดูต่อไปจากประกาศนี้ คือผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นในหลายด้าน ไม่ว่าจะเป็น

• การท่องเที่ยวชายแดน : ใครที่มีแพลนจะไปเที่ยวแม่สอดหรืออุ้มผาง อาจต้องคอยเช็กข่าวสารความสงบเรียบร้อยตามแนวชายแดนอย่างใกล้ชิด
• สถานการณ์สู้รบ : มีความเสี่ยงที่รัฐบาลเมียนมาจะตอบโต้ด้วยกำลังทหาร ซึ่งอาจส่งผลให้มีผู้ลี้ภัยข้ามมายังฝั่งไทยมากขึ้น
• อัตลักษณ์ของชาวกะเหรี่ยง : ความเคลื่อนไหวนี้สะท้อนถึงความพยายามรักษาวัฒนธรรม และสิทธิในการปกครองตนเองของกลุ่มชาติพันธุ์ที่ยาวนานกว่า 70 ปี

     สรุปสั้นๆ คือ กอทูเลในตอนนี้ยังเป็นเพียง รัฐในคำประกาศ ที่ต้องใช้เวลาพิสูจน์อีกมาก ทั้งในเรื่องการบริหารพื้นที่จริง และการได้รับการยอมรับจากชาวกะเหรี่ยงกลุ่มอื่นๆ รวมถึงเวทีโลก ใครที่สนใจเรื่องการเมืองโลก และภูมิศาสตร์เพื่อนบ้าน บอกเลยว่าเรื่องนี้ยังต้องตามต่อครับ

====================